Sanal Psikolog


Etik Kodlar


DANIŞAN DANIŞMAN İLİŞKİSİNDE ETİK KODLAR

Danışan danışman ilişkisi profesyonel bir ilişkidir. Her profesyonel ilişki ise bir takım etik kodlara sahiptir. Danışma sürecinin en önemli özelliği hasta yararına olmasıdır. Dolayısıyla danışman kendi ihtiyaçlarını bu süreç içerisinde karşılama yoluna gitmemeli , hastasına saygı duymalı ve onu kendini daha iyi hissetme yolunda motive etmelidir.

Etik kodlar belli bir gelişim sürecinde ve kültürel farklılıklardan etkilenerek , uygulayıcıların deneyimlerine dayalı tartışmaları sonucu şekillenir. Unutulmamalıdır ki etik kodlar tartışılmaz kesin cevaplar değillerdir. Uygulamacılar kendi tecrübeleri doğrultusunda bunlara açık olurlar.
Aşağıda bazı etik konular ile ilgili önermeler bulacaksınız:

1- Danışmanlar hasta üzerinden kendi ihtiyaçlarını karşılamamalıdırlar. Kendi gereksinimlerini tanımalı , bu ilişkiden neler kazandıklarını, nelere ihtiyaç duyduklarını ve hastaları üzerindeki etkilerinin farkında olmalıdırlar. Farkındalık zor bir süreçtir ver her bireyin bu danışman da olsa kendi farkındalığına varmasında kör noktalar ,değerlendirilmesi güc durumlar söz konusudur.

2- Danışmanlar yeterli eğitime ve tecrübelere sahip olmalıdırlar. Meslekleriyle ilgili her türlü bilgiye ve deneyime açık olmalıdırlar. Danışma ilişkisi yaşayan ve gelişen bir süreçtir statik değil dinamiktir. Ve her danışman kendi çalışma stilini oluşturmalıdır. Her hasta için farklı iyileşme süreçleri vardır.

3- Danışmanlar kendi yeterlilik sınırlarını oluştururken çevrelerindeki meslektaşlarından yardım istemelidirler.

4- Etik kodların bazılarının kesinlik taşımadığını ve her durumun kendi içinde değerlendirilmesi gerektiğini bilmelidirler. mesela gizlilik danışma süreci için vazgeçilmez bir kuraldır ancak onun da sınırlılıkları vardır. Kanuni suç kavramına giren konuların derhal bildirilmesi gerekir. Bunlar tecavüz, ensest ve çocuklara yönelik cinsel eylemlerdir. Bu tür kanunlar da şu soruları ortaya çıkarır. ? acaba rapor etme hastamın yararına mıdır* ? ya da rapor temel anlamda diğer masum kişileri korumak adın mı yapılmaktadır?? dolayısıyla her durum kendi içinde bir çok soruya cevap vermeyi gerektirir bu nedenledir ki bazı etik kodların dereceleri vardır ve bunlar tartışılabilir. Danışman hastasına uygulayacağı gizlilik protokülünü baştan açıklamalıdır.

5- Danışmanlar asla terapötik sürece zarar verici yaklaşımlar içine giremezler. Mesela, hastayla erotik yakınlaşma ve cinsel ilişki kesinlikle etik değildir ve bu kod tartışılmaz. Yapılan araştırmalar hastalarıyla bu tip ilişkiye giren psikolog ve danışmanların hastalarına geri dönülmez duygusal zararlar verdiklerini ve hastalarının psikolojik yardım ilişkisine güvensizlik duymalarına neden olduklarını belirtmektedirler. Oysa ki güven bu ilişkilerin temelidir.

6- Danışmanlar kendi kültürel özelliklerinin farkında oldukları gibi danışmanlarının da kültürel özelliklerinin farkında olmalıdırlar. Etik kurallar kültürle iç içedir. Ve etik kuralların çoğu baskın kültürüre yöneliktir. Dolayısıyla içinde yaşadığı mız toplumun kültürel çeşitliliği danışman olarak bizlerin kendi kültürel özelliklerimizden başka diğer kültürler özelliklere de duyarlı olmamızı gerektirir. At gözlükleriyle yapılan danışmaların başarı şansı olmayacağı gibi hastaya verilecek zararları da büyüktür.